قیدوش لِوانا چیست؟
قیدوش لِوانا (تقدیس ماه) بِراخایی است که ماهی یک بار هنگامی که ماه قابل مشاهده و در حال بزرگ شدن (رو به تمام) است خوانده میشود. خداوند را برای آفرینش ماه و چرخههایش سپاس میگوییم که تقویم ما را مشخص میکنند و نماد تجدید یهودی هستند. این مراسم در فضای باز جایی که ماه قابل مشاهده باشد انجام میشود و فضایی شاد و جمعی دارد. به عنوان راهی برای سلام به حضور الهی تلقی میشود.
زمان خواندن قیدوش لِوانا
قیدوش لِوانا بین روز سوم پس از ماه نو (مولاد) و میانه ماه (تقریباً روز ۱۵) خوانده میشود. زمان ترجیحی شب شنبه پس از شَبّات است، زمانی که مردم لباس زیبا پوشیده و در حال شادی هستند. نباید قبل از گذشت سه روز از مولاد خوانده شود و پس از شروع کوچک شدن ماه (تقریباً پس از پانزدهم ماه) قابل خواندن نیست.
مراسم
مراسم در فضای باز زیر آسمان باز جایی که ماه به وضوح قابل مشاهده باشد انجام میشود. به طور سنتی ایستاده و رو به ماه انجام میشود. مراسم شامل بِراخای اصلی («بروخ اَتا... شِبِدوارو بارا شِمایِم»)، مزامیر و اعلانات شاد است. شرکتکنندگان اغلب با «شالوم عَلیخِم» به یکدیگر سلام میکنند و میرقصند. مراسم با دعاهایی برای بازگرداندن ماه به شکوه اصلیاش به پایان میرسد.
بِراخا و دعاها
بِراخای مرکزی این است: «بروخ اَتا اَدونای اِلوهِنو مِلِخ هاعولام، اَشِر بِدواروآسمانها را و با نَفَسِ دهانش همه لشکرهایشان را آفرید...» پس از بِراخا، سه بار میگوییم «داوید مِلِخ ییسرائِل خَی وِقَیّام» (داوود پادشاه اسرائیل زنده و پایدار است) و با «شالوم عَلیخِم» به دیگران سلام میکنیم. عالِنو و سایر دعاهای پایانی دنبال میشوند. برخی مزامیر و دعاهای اضافی نیز میخوانند.
نمادپردازی ماه
قوم یهود به ماه تشبیه شده است - ما در طول تاریخ بزرگ و کوچک میشویم اما همیشه خود را تجدید میکنیم. همانطور که ماه نور خورشید را منعکس میکند، ما نور خداوند را به جهان منعکس میکنیم. دعا شامل امید به بازگرداندن ماه به شکوه اصلیاش است - اشارهای عرفانی به دوران مِشیَخ. تجدید ماهانه ماه آینهای از توانایی ما برای تِشووا و تجدید است.
رسوم و شرایط
قیدوش لِوانا نباید هنگامی خوانده شود که ماه پشت ابر باشد - باید بتوانید آن را ببینید. در نه روز قبل از تیشعا بِاَو یا شب یوم کیپور خوانده نمیشود (هرچند برخی بلافاصله پس از پایان روزه آن را میخوانند). بسیاری تا پس از تیشعا بِاَو یا یوم کیپور صبر میکنند تا آن را در حالت شادتری بخوانند. برخی رسم دارند هنگام مراسم سه بار به سمت ماه بجهند.