نماز شَخَریت چیست؟
شَخَریت مراسم نماز صبح یهودی است که به طور سنتی به اَبراهام اَوینو نسبت داده میشود که هر صبح به درگاه خداوند نماز میخواند. این نام از واژه عبری «شَخَر» به معنای سحر گرفته شده است. این یکی از سه مراسم نماز روزانه در یهودیت است و طولانیترین و مفصلترین نماز روزانه محسوب میشود.
زمان خواندن نماز شَخَریت
زمان ایدهآل برای شروع شَخَریت هنگام طلوع آفتاب (نِص هَخَما) است، هرچند میتوان آن را از سحر (عَلوت هَشَخَر) تا پایان ساعت چهارم روز خواند. ساعت چهارم به صورت یکسوم ساعات روشنایی روز محاسبه میشود. اگر این زمان را از دست دادید، عَمیدا همچنان تا ظهر (خَصوت) قابل خواندن است.
مرحله ۱: بِرخوت هَشَخَر (بِراخاهای صبحگاهی)
روز خود را با بِراخاهای صبحگاهی آغاز کنید. این بِراخاها خداوند را برای هدیه روز جدید و بازگرداندن روح سپاس میگویند. شامل بِراخاهایی برای توانایی دیدن، راه رفتن و پوشیدن لباس هستند. به طور سنتی هنگام بیداری خوانده میشوند، اما میتوان آنها را در ابتدای مراسم شَخَریت نیز گفت.
مرحله ۲: پِسوقِی دِزیمرا (آیات ستایش)
پِسوقِی دِزیمرا مجموعهای از مزامیر و آیات ستایش است که قلب و ذهن را برای نماز آماده میکند. با «باروخ شِئامَر» آغاز و با «یِشتَبَّخ» پایان مییابد. بدنه اصلی شامل مزامیر ۱۴۵ تا ۱۵۰ (اَشرِی تا آخرین مزامیر هَلِلویاه) است. این بخش کمک میکند از دنیای مادی به فضای معنوی انتقال یابید.
مرحله ۳: شِمَع و بِراخاهای آن
شِمَع اعلان مرکزی ایمان یهودی است: «بشنو ای اسرائیل، خداوند خدای ما، خداوند یکتاست.» این با بِراخاها احاطه شده است - دو تا قبل (درباره آفرینش نور و محبت خداوند به اسرائیل) و یکی پس از آن (یادآوری خروج از مصر). هنگام خواندن آیه اول شِمَع، چشمان خود را بپوشانید تا تمرکز کنید و پذیرش یوغ آسمان را بر خود بگیرید.
مرحله ۴: عَمیدا (نماز ایستاده)
عَمیدا نماز مرکزی همه مراسم یهودی است. در شَخَریت، در روزهای عادی شامل ۱۹ بِراخا (۷ بِراخا در شَبّات و اعیاد) است. رو به اورشلیم بایستید، پاها کنار هم، و آن را آهسته بخوانید. با سه قدم به جلو شروع کنید گویی به حضور خداوند نزدیک میشوید. عَمیدا شامل ستایش، درخواست و سپاسگزاری است. با سه قدم به عقب، تعظیم و دعا برای صلح به پایان برسانید.
مرحله ۵: تَخَنون (استغاثه)
تَخَنون دعای استغاثه و اعتراف است که پس از عَمیدا در روزهای عادی خوانده میشود. در شَبّات، اعیاد و برخی مناسبتهای شادی حذف میشود. این دعا شامل اعتراف به گناهان و درخواست رحمت است. در دوشنبهها و پنجشنبهها نسخه طولانیتری خوانده میشود.
مرحله ۶: خواندن تورا (دوشنبه/پنجشنبه)
در دوشنبهها و پنجشنبهها، تورا در شَخَریت خوانده میشود. سه نفر برای عَلیا به تورا فراخوانده میشوند و بخش اول پاراشای شَبّات آینده خوانده میشود. این رسم به عِزرا هَسوفِر بازمیگردد و تضمین میکند یهودیان هرگز سه روز بدون شنیدن تورا نمانند.
مرحله ۷: دعاهای پایانی
مراسم با اَشرِی (مزمور ۱۴۵)، اووا لِصیّون (دعای رهایی)، عالِنو (پذیرش حاکمیت خداوند) و مزمور روز به پایان میرسد. در روزهای خاصی، دعاهای اضافی مانند هَلِل یا موساف افزوده میشود. قَدیش عاولیم توسط عزاداران خوانده میشود.
نکاتی برای مبتدیان
اگر تازه با شَخَریت آشنا شدهاید، از کوچک شروع کنید. ابتدا فقط شِمَع و عَمیدا را بخوانید، سپس به تدریج بخشهای دیگر را اضافه کنید. از سیدور (کتاب دعا) با ترجمه و راهنمایی استفاده کنید. نگران سرعت نباشید - درک و نیت (کَوّانا) مهمتر هستند. یافتن کنیسه یا شریک مطالعه برای یادگیری را در نظر بگیرید. اپلیکیشن Am Hazak همه این نمازها را با قالببندی واضح و ترجمه شامل میشود.